Bilgi
      
www.metiskitap
    
www.metisbooks
   
 
Logo
 
 
Genel Katalog (Header)
 
BUL
 
  
 
Genel Katalog - Açık
  
 
ISBN 975-342-006-4
13X19.5 cm, 164 s.
LİSTE DIŞI
BASILMAYACAK
Bu kitabı arkadaşına tavsiye et
Bu yazıyı bir arkadaşınıza gönderin
Gönderilecek e-posta adresi 
 
Sizin e-posta adresiniz 
 
Bu kitap hakkında yazmak için
Kitap hakkındaki görüşlerinizi yazın
Başlık
Ayın Armağan Kitabı
AYIN ARMAĞANI
Diğer kampanyalar için
 
Rus Devriminde Menşevikler
Özgün adı: Mensheviks in the Russian Revolution
Çeviri: Celal Kanat
Yayına Hazırlayan: Bülent Somay, Semih Sökmen
Baskı Yaylacık Matbaacılık Ltd.
Mücellit Nurettin Mücellithanesi
Kitabın Baskıları:
1. Basım: Ekim 1992

Bugünün "çok değişmiş" dünyasında Sovyet devrim tarihi okumanın ne anlamı olabilir?

Bu kitap herhangi bir tarih kitabı değil; Rus devriminden mağlup çıkan bir siyasal hareketin, Menşeviklerin kendi belgelerinin bir derlemesi. Türkiye'de sol hareket Sovyet devrimini bir resmi devlet tarihi olarak okudu öğrendi. Bu tarih galiplerin tarihiydi ve içinde mağluplara, bütün toplumsal değişimlerin taşıdığı karmaşaya ve sorulara yer yoktu.

Oysa bugünün kimi sorularının yanıtları da tarihte, tarihsel an ve süreçlerin çok yönlü anlaşılmasında yatmıyor mu? Menşevik düşüncenin, Rusya'daki devrim süreci içindeki gelişimini, eylemlerini ve Bolşevikler'den ayrımlarını tanıtan bu belgelerin okura, Sovyet devrimini daha iyi tanımak için yeni bir bakış açısının ipuçlarını sunacağını düşünüyoruz.

İÇİNDEKİLER
Giriş

Menşevizmin Kökenleri
1 Parti Üyeliği Üstüne Lenin'in Önergesi, Temmuz-Ağustos 1903
   a Martov'un Önergesi, Temmuz-Ağustos 1903
   b Üyelik Önergeleri Üstüne Egorov, Temmuz-Ağustos 1903
   c Parti Üyeliği Üstüne Akselrod, Temmuz-Ağustos 1903
   d Parti Üyeliği Üstüne Martov, Temmuz-Ağustos 1903
   e Parti Üyeliği Üstüne Lenin, Temmuz-Ağustos 1903
   f Parti Üyeliği Üstüne Plehanov, Temmuz-Ağustos 1903
2 Rusya Sosyal Demokrasisinin Birleştirilmesi ve Görevleri, P. Akselrod, 15 Aralık 1903 ve 15 Ocak 1904

1905 Devrimi
3 Menşevik Önderlerin Parti Örgütlerine Mektubu, Kasım 1904
4 Silahlı Ayaklanmayla İlgili Olarak, Nisan-Mayıs 1905
   a İktidarın Ele Geçirilmesi ve Geçici Hükümete Katılım Üstüne, Nisan-Mayıs 1905
5 Köylü Sorunu ve Devrim, 20 Kasım 1905
6 Akselrod'un Dördüncü Parti Kongresi'ndeki Konuşması, Nisan-Mayıs 1906
7 Dördüncü Kongre'de Kabul Edilen Menşevik Tarım Programı, Nisan-Mayıs 1906
8 Halkın Duma'sı ve İşçilerin Kongresi, P. Akselrod, 1905
9 Partizan Etkinlikleri Üstüne Beşinci Kongre'ce Kabul Edilen Önerge, Nisan-Mayıs 1907

Gericilik Dönemi, 1907-1914
10 Kurtarıcılar mı, Yıkıcılar mı?, L. Martov, 1911
11 Yasallık İçin Mücadele, F. Dan, Ocak-Şubat 1910
12 Eleştirel Taslaklar, A. Potressov, 1910

I. Dünya Savaşı
13 Menşevik ve Bolşevik Temsilcilerin Duma Bildirgesi, Ağustos 1914
14 İşçi Sınıfının Savaş ve Barış Sorunları, P. Akselrod, S. Lapinski, L. Martov, 1916
15 Kopenhag Konferansı'na Gönderilen Mektup, Potressov ve Çevresi, 1915

1917 Devrimi
16 Geçici Hükümet Üstüne Bir Menşevik Açıklama, 7 Mart 1917
17 Çeretili'den Savaş Amaçları Üzerine, 2 Nisan 1917
18 Sibirya Sürgününden Dönüşte Çereteli'nin Yaptığı Konuşma, 21 Mart 1917
19 Lenin'in Programı Üstüne Menşevikler, 6 Nisan 1917
20 Geçici Hükümetin Politikaları, İ. G. Çeretili, 19 Haziran 1917
21 Menşevikler Açıklıyor, Temmuz 1917
22 Savunmacı Grubun Önergesi, A. N. Potressov, Ağustos 1917
23 Martov Sovyet'i Erki Ele Geçirmeye Çağırıyor, 16 Temmuz 1917
   a Martov'un Önergesi: Sovyetler Yürütme Komitesi Toplantısına Sunulmuştur,
17 Temmuz 1917
24 İşçi ve Askerlere Menşevik Çağrı, 6 Kasım 1917

Bolşevik Yönetim
25 Menşevik Enternasyonalistlerin Açıklaması, 9 Kasım 1917
26 Basının Susturulması, 22 Kasım 1917
27 Kurucu Meclis, 27 Aralık 1918-1 Ocak 1919
28 Brest-Litovsk Antlaşması, L. Martov
29 Tüm Çalışan Erkek ve Kadınlara: Ne Yapılmalı? Menşevik Programı, 12 Temmuz 1919
30 Alman Yoldaşlarımıza Mektup, L. Martov, 28 Aralık 1918
31 Sovyetler Tüm Rusya Yedinci Kongresi'ndeki Konuşma, F. Dan, Kasım 1919
32 Devrimci Bir Azınlığın Diktatörlüğü, L. Martov, 1920
33 Parti Konferansının Önergeleri, Mart-Nisan 1920
34 Enternasyonal Üstüne Önerge, 12 Mart 1920
35 Diktatörlük ve Demokrasi, L. Martov, 1919
36 Bern Uluslararası Sosyalist Konferansı'ndaki Konuşma, P. Akselrod, Şubat 1919
37 Bolşevizme Karşı Mücadele Üstüne Yoldaş Axelrod; L. Martov'a Mektup, 20 Nisan 1921

Bibliyografya
Kronoloji
Dizin
OKUMA PARÇASI

Bülent Somay, Sunuş, s. 11-12

"Atlar kaçtıktan sonra ahır kapısını kapatmak" diye bir İngiliz halk deyişi vardır. 1992 yılında Sovyet Devrimi tarihi hakkında incelemeler yapmak da biraz bu deyişin kapsamına giriyor. Atlar kaçtı; neyi korumaya çalışıyoruz öyleyse? Herhalde korunmaya çalışılan, son iki yüzyıla damgasını vuran, kuşaklar boyu dünyanın hemen bütün ülkelerindeki devrimci akım ve atılımlara yön veren bir düşüncenin, Marksizmin de atlarla birlikte kaçmamış olduğu umududur.

Bu umudu yaşatmak için yapılması gereken, Marksizmin ilk kez somut bir toplumsal sistem olarak cisimleştiği (ya da cisimleştiğinin sanıldığı) Sovyet Devrimini, bugün yazılmakta olan tarihin ışığında yeniden ele almaktır. Geçtiğimiz, geride bıraktığımızı sandığımız yolu şimdi bir kez de geriye doğru geçmek, başa, kaynağa dönmek zorundayız. Kestirme kabuller, tartışmasız inançlar, artık "şüpheci, inançsız küçük burjuva aydınların" itirazlarıyla değil, somut dünyada, bugünün tarihinde dayanaklarını yitiriyor, "tarih" oluyorlar. Şimdi tarihi yeniden gözden geçirme zamanıdır.

Eskiden (çok değil, üç-beş sene öncesine kadar) Sovyet Devrimi tarihi "resmi" tarihti. Nasıl ki Türkiye Cumhuriyeti tarihini Kemalistler, İngiltere tarihini Tudorlar, Amerika tarihini de "beyaz adam" yazdıysa, Sovyet Devrimi tarihini de Bolşevikler ve onların izleyicileri yazdı. Dünyanın geri kalan yerlerindeki sosyalistler Sovyet Devrimini, Sovyet vatandaşları kadar, belki onlardan da büyük bir hevesle bu resmi tarihten öğrendiler. Şimdi bu resmi tarih, gayri resmi tarih haline geliyor, bugüne kadar öğrenme, araştırma, merak etme zahmetine katlanmadığımız gayri resmi Sovyet Devrimi tarihlerinin yanında yerini alıyor. Yeltsinci resmi tarih yazarları maaşlarını haketmek için sayfalar, ciltler doldurmaya başladılar bile. Eğer bu yeni "resmi tarih"e itibar etmeyeceksek, Sovyet Devrimi'nin tüm gayri resmi tarihlerini, bugüne kadar merak bile etmediğimiz tarihleri de öğrenmek zorundayız. Çünkü en azından şunu öğrendik: Tarih resmi otoritenin yazdırdığı ders kitaplarında değil, tarihsel an ve süreçlerin çok veçheli kavranmasında yatar.

Anarşistler ve Menşevikler, 1917-1921 arasındaki devrim sürecinde Bolşeviklere karşı yenik düştüler. Bu devrim sürecini onların nasıl gördüğü, nasıl yaşadığı, sonraki kuşaklar için çoğunlukla bir sır olarak kaldı. Tarih galiplerin tarihiydi çünkü. 1987'nin mağluplarına hakkını vermek için, geriye dönerek 1917'nin mağluplarına da haklarını vermemiz gerek. Martov'a, Dan'a, Emma Goldman'a, Kropotkin'e, Volin'e geri dönmek, onların Sovyet Devrimi'nde nasıl ve neden yer aldıklarını, kaderlerini Bolşeviklerden ne zaman ve hangi nedenle ayırdıklarını öğrenmek zorundayız. Ancak o zaman 1987'nin mağluplarının da neden ve ne zaman, hangi süreçte yenildiklerini anlamamız, onlara da haklarını gerçekten teslim etmemiz mümkün olacak.

Bu iki kitabın, Rus Devriminde Anarşistler ve Rus Devriminde Menşevikler'in Sosyalizm: Teori ve Tarih dizisi içinde yayımlanmasının ardında bu niyet yatıyor. Anarşistler, zaten büyük ölçüde Rus damgasını taşıyan anarşist düşüncenin, Rusya'daki devrim süreci içindeki gelişimini, değişimini ve eylemlerini tanıtan belgeleri kapsıyor. Sovyet Devriminin "devrim"den "düzen"e evrimi içinde, başta devrimin asli güçlerinden biri olan Rus Anarşistlerinin içine düştükleri çelişki ve açmazları sergilemeyi amaçlıyor. Kuşkusuz bu derleme Rus Anarşizmi tarihinin ancak bir özeti olabilir. Yine de devrimin ateşli savunucuları olan Anarşistlerin bu belgeleri, okura, Sovyet Devrimini daha iyi tanımak için yeni ve radikal bir bakış açısının ipuçlarını sunuyor.

Devamını görmek için bkz.
 
 
 

Metis Yayıncılık Ltd. İpek Sokak No.5, 34433 Beyoğlu, İstanbul. Tel:212 2454696 Fax:212 2454519 e-posta:bilgi@metiskitap.com
© metiskitap.com 2004. Her hakkı saklıdır.