Bilgi
      
www.metiskitap
    
www.metisbooks
   
 
Logo
 
 
Genel Katalog (Header)
 
BUL
 
  
 
Genel Katalog - Açık
  
 
ISBN13 978-975-342-843-9
10.5X15 cm, 224 s.
LİSTE DIŞI
BASILMAYACAK
Bu kitabı arkadaşına tavsiye et
Bu yazıyı bir arkadaşınıza gönderin
Gönderilecek e-posta adresi 
 
Sizin e-posta adresiniz 
 
Bu kitap hakkında yazmak için
Kitap hakkındaki görüşlerinizi yazın
Başlık
Ayın Armağan Kitabı
AYIN ARMAĞANI
Diğer kampanyalar için
 
Ajanda 2012 / Olmayan Kelimeler
Yayına Hazırlayan: Müge Gürsoy Sökmen
Kapak Tasarımı: Semih Sökmen
Kitabın Baskıları:
1. Basım: Kasım 2011
2. Basım: Kasım 2011

Yayımlandığı ilk yıldan beri okurlarımızın severek aldığı ajandalarımız, ne yazık ki kimi sevgisiz insanları da illet ediyor. Cadılar ajandamızda vurguladığımız gibi her yerde düşman arayışına çıkanlar, zihinleri ve yürekleri yerine tepkilerini rehber edinenler kelimelerden özellikle korkuyor. Peki, dedik biz de o zaman, mevcut kelimelerden kaçınalım, hazır çağrışımları devre dışı bırakalım, olmayan kelimelere bakalım bu sefer!

Acaba dilimizdeki hangi kelimelerin eksikliği yaşadıklarımıza da etki yapıyor? Kimi hayati duygularımız, tecrübelerimiz sırf adları konmadığı için hayatın dışında, önemsiz, tali gibi görünüyor olmasın? Dünya gezegenindeki kaderdaşlarımız bizimkilerden başka hangi kavramları/duyguları/durumları adlandırmaya ihtiyaç duyuyor? Edebiyatçılar bizim dikkatimize hangi yeni kelimeleri sunmak istiyor? Engin Geçtan, Birhan Keskin, Murathan Mungan, Ayşegül Devecioğlu, Ahmet Sipahioğlu, Süreyye Berfe, Meltem Ahıska, Saffet Murat Tura, Niyazi Zorlu, Cemal Yardımcı, Türker Armaner, Fatmagül Berktay, Murat Uyurkulak ajandaya katkıda bulunan isimler arasında...

Kelimeler hep kifayetsiz kalacak, biliyoruz. Ve tamam, olmayacak şey bir insanın bir insanı anlaması. Ama anlama, anlatma, anlaşılma, anlaşma ihtimalinin peşinden koşmaktan da vazgeçecek değiliz! Hayatlarımızın hep yeni kelimelerle güzelleşmesi, derinleşmesi umuduyla... —Metis Yayınları

İÇİNDEKİLER
Takvim 2012/2013
Yıllık Planlayıcı
METİNLER
Bahab / Meltem Ahıska
Evkeder / Ahmet Sipahioğlu
Akılyürek / Fatmagül Berktay
Dört ayak üzerinde / Ayşegül Devecioğlu
Spihoniçki / Türker Armaner
Bübürü / Niyazi Zorlu
Adını kimseler bilmiyor, bilemez de / Engin Geçtan
Dilevi / Birhan Keskin
Yavram, Yavrambilim / Cemal Yardımcı
Kızgıngüneşlenmek / Süreyya Berfe
Kabaramanyak / Murat Uyurkulak
Canımsıkıntı / Renata Salecl
Kuyara ile Adako / Yusuf Atılgan
Medyamuk / Hakkı Mahfuz
Şarkılanma / Saffet Murat Tura
Sarhoş geminin ayyaş pusulası olur / Savaş Kılıç
Ne derlermiş biz burada yoğ iken
Zihemoroid / Özde Duygu Gürkan
Bozutbilime giriş / Süha Oğuzertem
Şairin saati / Murathan Mungan
Kaynakça
Telefon kodları
Önemli telefonlar
Hastaneler
Büyükelçilikler
Konsolosluklar
Plaka numaraları
Radyo istasyonları
Saat farklılıkları
Telefon defteri
OKUMA PARÇASI

pattama tandansı bir yazıyı/konuşmayı yanlış anlayanların yorum yapma ihtimalinin daha fazla olması. Dil ile beyin bağlantısının zayıflaması ama dil etkinliğinin artmasından kaynaklanır; hızla salgına dörüşür. Televizyon yorumcuları ve köşe yazarlarından başlayarak yurt sathına yayılan salgının ileri safhalarında en çok bağıran, hakaret eden ya da üstbaş yırtan kendini en haklı sanır. Bunlar karşısında beyin faaliyetlerini durduramayanların suskunlaştığı görülür. Salgın yüzünden internet üzerinden yazışan gruplarda ve bilumum sosyal medyada kırgınlık, kızgınlık ve yılgınlığın çoğaldığı, bir araya gelen iki kişinin üçe bölünüp yok olduğu, örgütlenme, işbirliği ve dayanışma yoluyla güçlenme ihtimalinin giderek zayıfladığı saptanmıştır.

Şunu anlatacak bir kelime olsa:

Karşıdan karşıya geçerken, yoldan gelen araba durup durmamaya, yaya da geçip geçmemeye karar veremediğinde oluşan tereddüt atmosferinin ardından, önce her ikisinin de geçmeye, sonra her ikisinin de durmaya davranması üzerine her iki tarafın yaşadığı yarı şaşkınlık yarı öfke hali.

Seçimlerden sonra ay ve gün isimleri:

Türkmenistan Cumhurbaşkanı Saparmurat Türkmenbaşı, seçimleri kazanmasının ardından önce kendi adını, sonra ay ve gün isimlerini değiştirdi. Ay isimleri, ocak ayından başlayarak, sırasıyla: Türkmenbaşı, Bayrak, Nevruz, Kurbansultan (annesinin adı), Mahdumkulu, Oğuz, Korkutata, Alparslan, Ruhname, Garaşsızlık, Sultansancer ve Bitaraflık. Gün isimleri, pazartesiden başlayarak: Başgün, Yaşgün, Hoşgün, Soğapgün, Anna, Ruhgün ve Dinçgün.

Türkçe ay ve gün isimleri:

Bizim Türkmenbaşı'ndan neyimiz eksik diyerek öneriyoruz: ocak ayına Ortadoğu Sultanı dersek, şubat: ucube; mart: hücre; nisan: tehdit; mayıs: şifre; haziran: zafer; temmuz: ense; ağustos: yasak; eylül: filtre; ekim: virüs; kasım: matem; aralık: meçhul. Pazartesiden başlayarak günler: Azartesi, Bahane, Banane, Pestilce, Seccade, Terlik, Pijama.

Devamını görmek için bkz.
ELEŞTİRİLER GÖRÜŞLER

Eyüp Tatlıpınar, “'Vatandaşın pes etme noktası' için Metis 2012 Ajandası'nın önerisi var”, Akşam, 18 Kasım 2011

Yağmurdan önceki rüzgâr'ın bizde özel bir adı yoktur, 'aynı anda hem yağmurun yağıp güneşin ışımasının' özel bir adı olmadığı gibi... Fakat bir dilde karşılığı kelime olarak bulunmayan bir olay, başka bir dilde özel olarak adlandırılabiliyor. Saydığımız ilk olaya, yağmuru eksik kalmayan bir coğrafyada konuşulan Galce dilinde 'fuaradh-froik' denirmiş. İkincisinin Güney Afrika'daki karşılığıysa 'maymun düğünü' anlamına gelen bir kelimeymiş. ?Her dil yaşadığı coğrafyadaki ihtiyacına göre bir olayı, örneğin o olayın çeşitliliğine ya da karşılaşılma sıklığına göre özel olarak adlandırıyor veya buna gerek duymuyor. Türkçe'de 'vatandaşın pes deme noktası'na karşılık gelen bir kelime fena durmaz mıydı mesela? Ya da şu durumu anlatan bir kelime; 'Karşıdan karşıya geçerken, yoldan gelen araba durup durmamaya, yaya da geçip geçmemeye karar veremediğinde oluşan tereddüt atmosferinin ardından, önce her ikisinin de geçmeye, sonra her ikisinin de durmaya davranması üzerine her iki tarafın yaşadığı yarı şaşkınlık yarı öfke hali.' ?Bütün bu bahsettiğimiz mevzuya üşenmeden kafa yormuş bir ajanda var karşımızda; Metis Ajanda 2012... Yayınladığı kitaplarla edebiyat ve kültür dünyasının vazgeçilmez yayınevleri arasına girmiş Metis Yayınları, 2004'ten beri 'toplumsal hareketler', 'doğa', 'yaratıcılık' 'cadılar' gibi farklı konularda tematik ajandalar yayınlıyor. Bugüne kadar yayınladıkları ajandaların her biri dikkat çekmiş, 2011'in 'nefret suçları' konulu ajandası gibi birkaç tanesi, bazı kesimlerden tepki toplamıştı. ?2012 ajandasıysa bizzat bu 'tepki görme' durumundan yola çıkılarak hazırlanmış. Metis'in yayın yönetmeni Müge Gürsoy Sökmen şöyle anlatıyor; 'Yayımlandığı ilk yıldan beri okurlarımızın severek aldığı ajandalarımız, ne yazık ki kimi sevgisiz insanları da illet ediyor. 'Cadılar' ajandamızda vurguladığımız gibi her yerde düşman arayışına çıkanlar, zihinleri ve yürekleri yerine tepkilerini rehber edinenler kelimelerden özellikle korkuyor. Peki, dedik biz de o zaman, mevcut kelimelerden kaçınalım, hazır çağrışımları devre dışı bırakalım, olmayan kelimelere bakalım bu sefer! Acaba dilimizdeki hangi kelimelerin eksikliği yaşadıklarımıza da etki yapıyor? Kimi hayati duygularımız, tecrübelerimiz sırf adları konmadığı için hayatın dışında, önemsiz, tali gibi görünüyor olmasın?' ?Ajandanın sayfalarında bu ilginç konu hakkında yazanlar arasında edebiyat ve kültür dünyamızın önemli kalemleri var; Engin Geçtan, Birhan Keskin, Murathan Mungan, Ayşegül Devecioğlu, Ahmet Sipahioğlu, Süreyye Berfe, Meltem Ahıska, Saffet Murat Tura, Niyazi Zorlu, Cemal Yardımcı, Türker Armaner, Fatmagül Berktay, Murat Uyurkulak...

Devamını görmek için bkz.

Sercan Meriç, ''Metis Ajanda’nın olmayan kelimeleri'', Bianet 17 Aralık 2011

''Yayımlandığı ilk yıldan beri okurlarımızın severek aldığı ajandalarımız, ne yazık ki kimi sevgisiz insanları da illet ediyor.

Cadılar ajandamızda vurguladığımız gibi her yerde düşman arayışına çıkanlar, zihinleri ve yürekleri yerine tepkilerini rehber edinenler kelimelerden özellikle korkuyor.

Peki, dedik biz de o zaman, mevcut kelimelerden kaçınalım, hazır çağrışımları devre dışı bırakalım, olmayan kelimelere bakalım bu sefer!"

Metis'in 2012 Ajandası Olmayan Kelimeler bu sefer "Bahab*" etkisi yaratacağa benziyor.

Diyalektik yöntemlerle kelimeler türeten yazarlar, kimi zaman kahkaha atmamızı sağlarken, kimi zamanda yeni kelimelerle hazneleri zorlayarak düşünmemize teşvik edecek. Yazmaktan çok, okumaktan zevk alacağımız bir ajanda bekliyor bizleri 2012 semalarında.

Olmayan Kelimeler, bazı anların tarifsiz duygusu ve şaşkınlığı içerisinde dillendiremediğimiz durumların açıklamasını bulabilmek isteyenlerin modern sözlüğü görevini üstlenebilir gibi gözüküyor.

Ajandanın satır sonlarında yer alan kelime türevleri; aslında dilbilimin ne tür imkânlar yarattığını gösteriyor. Açıklamaya çalıştığımız fikirleri klasik yoldan değil, sınırları aşan beyin fırtınasıyla kelimelendirmek yetisini güçlendiriyor Olmayan Kelimeler.

Bebeğin attığı ilk çığlığın bir adı olmalı

Yazarlar tarafından sayfa aralarında aydınlatılan anlar dışında, kimi günlerin aktivite belirlemesi de ajandaya fazladan bir keyif katıyor.

6 Ocak Sarılıp Yatma Günü, 20 Mayıs Taşra Sıkıntısı Günü, 8 Haziran Hayatı Hazmetme Günü, 7 Temmuz İtiraf Günü, 28 Eylül Sormaya Çekindiğimiz Aptal Soruyu Sorma Günü, 14 Aralık Çağrı Merkezi Çalışanlarına İyi Davranma Günü gözüme çarpanlardan.

"Doğduktan sonra bebeğin attığı ilk çığlığın bir adı olmalı" cümlesiyle son bulan Metis 2012 Olmayan Kelimeler Ajandası, kapanışı bir sonla değil, anlamanın ve anlaşılmanın peşinden koşmaya devam ederek bitiriyor.

"Olmayan Kelimeler" kaşifleri: Engin Geçtan, Birhan Keskin, Murathan Mungan, Ayşegül Devecioğlu, Ahmet Sipahioğlu, Süreyye Berfe, Meltem Ahıska, Saffet Murat Tura, Niyazi Zorlu, Cemal Yardımcı, Türker Armaner, Fatmagül Berktay ve Murat Uyurkulak.

* Bahab: Beklenmemiş ama uzun zamandır düşü kurulmuş, karşılaşıldığında sevinç ve mutluluk yaratan durum.

Devamını görmek için bkz.
 
 
 

Metis Yayıncılık Ltd. İpek Sokak No.5, 34433 Beyoğlu, İstanbul. Tel:212 2454696 Fax:212 2454519 e-posta:bilgi@metiskitap.com
© metiskitap.com 2004. Her hakkı saklıdır.