Bilgi
      
www.metiskitap
    
www.metisbooks
   
 
Logo
 
 
Genel Katalog (Header)
 
BUL
 
  
 
Genel Katalog - Açık
  
 
ISBN13 978-975-342-709-8
13x19.5 cm, 256 s.
Yazarın Metis Yayınları'ndaki
diğer kitapları
Şiir Çevirileri, 201
Troya'da Ölüm Vardı, 1963
Uzun Sürmüş Bir Günün Akşamı, 1970
Göçmüş Kediler Bahçesi, 1979
Kısmet Büfesi, 1982
Gece, 1985
Kılavuz, 1990
Narla İncire Gazel, 1993
Ne Kitapsız Ne Kedisiz, 1994
Altı Ay Bir Güz, 1996
Öteki Metinler, 1999
Lağımlaranası ya da Beyoğlu, 1999
Halûk’a Mektuplar, 2013
Bu kitabı arkadaşına tavsiye et
Bu yazıyı bir arkadaşınıza gönderin
Gönderilecek e-posta adresi 
 
Sizin e-posta adresiniz 
 
Bu kitap hakkında yazmak için
Kitap hakkındaki görüşlerinizi yazın
Başlık
 

Sunuş, Serdar Soydan, s. 9-12.

Yön veren, ışık tutan tek bir satırın borcudur bazen aylarca süren bir araştırma. Bazen çok daha azı, çok daha fazlasıyla yola koyulma gücünü bulurum kendimde.

Bilge Karasu'nun ilk dönem yazılarını toplamaya girişmem de benzer bir arzudan doğdu. Öteki Metinler'le başlayan paylaşımımız, Metis Yayınları tarafından titizlikle hazırlanan on bir cilde yayılmış Bilge Karasu metinleri tüm çetin cevizliklerine, hatta ketumluklarına rağmen hayatımın çeşitli aşamalarında yol göstericim olmuştu.

Bir gün, nereden, nasıl öğrenmiştim, hatırlamıyorum, Bilge Karasu'nun dergilerde, gazetelerde kalmış yazıları olduğunu öğrendim. Bu yazıların varlığından haberdar olmamla bu yazıları toplamaya girişmemin arası adeta yok gibidir.

2007 yılının yazında, metinlerin metinlere yönlendirdiği üç aylık bir süreç sonunda, koltuğumun altında çok sayıda metinle Metis Yayınları'nın yolunu tuttum. Bulduğum metinleri türlere göre sınıflandırmış, farklı dosyalar oluşturmuştum. Görüştüğüm Müge Gürsoy Sökmen ihtiyatlıydı. Bilge Karasu ölmeden önce çok sayıda metninin yayımlanmamasını vasiyet etmişti. Acaba bu metinler de onlardan mıydı?

Bilge Karasu'nun vasiyeti uyarınca bu konuda danışılması gereken, onayı olmadan yayınevinin hiçbir şey yapmadığı ve yapmayacağı kişi Füsun Akatlı idi. Füsun Akatlı'ya gittim. Füsun Hanım topladığım tüm metinleri okuyup elinizde tuttuğunuz bu kitabın basılması için onay verdi.

Sanırım kitabın öyküsü bu şekilde özetlenebilir.

Bilge Karasu'nun ilk edebi verimleri 1950 yılında gazete, dergi sayfalarında görülmeye başlar.(1) Araları gitgide açılmakla birlikte, bu tarihten ölümüne kadar Karasu'nun pek çok konudaki telif yahut çeviri yazıları süreli yayınlarda yer alır. Yazarın bu yazılarının saptanabilenlerinin sayısı iki yüzün üzerindedir. Ki bunlardan çok azı şimdiye kadar yayımlanan kitaplarına alınmış, pek çok metin arşiv raflarında, saklanan gazete kupürlerinde kalmıştır.

Yukarıda da değindiğim gibi, Bilge Karasu ölmeden önce o tarihe kadar yayımlanmamış pek çok yapıtının ölümünden sonra da yayımlanmamasını istemiştir. Ancak bir kısmı Susanlar'da yer alan, çoğunluğu 1952-1960 arasında yayımlanmış pek çok yazısı, öyküsü, denemesi, çevirisi, hiç yokmuş, yazılmamış gibi, Karasu tarafından bu değerlendirmenin dışında tutulmuştur. Bu eserler hakkında herhangi bir şerh yahut hükmü yoktur.

Oysa yazarın 1974 yılında bu dönemi de kapsayan bir bibliyografya hazırladığını, Enis Batur'un da dahil olduğu bazı arkadaşlarına bu listeyi verdiğini, Batur'un konu hakkındaki yazısından biliyoruz.(2) Oldukça eksik olmakla birlikte bu liste, Karasu'nun bu eserleri unutmadığını, üstüne üstlük listeleyip başkalarına dağıtarak hatırlattığını gösteriyor.

Peki, neden bu yapıtların hiçbirini kitaplaştırmamıştı yazar? 1952-53 yıllarında Seçilmiş Hikâyeler dergisinde çıkan sekiz öyküsünü niçin Troya'da Ölüm Vardı yahut sonraki kitaplarına almamıştı?

Burada, Bilge Karasu'nun, yapıtlarını titizlikle tasarlayan, sınırlarını, içeriklerini çok önceden belirleyen bir yazar olduğunu hatırlatmak gerekir. Örneğin Göçmüş Kediler Bahçesi kitabına alacağı masalları, kitabın basılmasından yıllar önce dergilerde yayımlarken bile, ileride, eksik parçaları yazıp hepsini bir araya getirdiğinde nasıl sıralayacağını biliyor, bunu belirtiyordur. Yani hiçbir zaman süreli yayınlarda yayımlanan eserlerini arka arkaya dizerek külliyatını oluşturan bir yazar olmamıştır Karasu.

Ancak Seçilmiş Hikâyeler'de çıkan öykülerde de benzer bir planlılık görülür. Öykülerden dördünün üst başlığı "Susanlar"dır. Öyleyse, eninde sonunda kendi başına bir bütün oluşturacak bu projesini neden bitirmemiştir Karasu? Ya da "Yazar-Okurun Defteri" başlığı ile paylaştığı okuma notlarını?

Yazarların, ilk dönem eserlerini, diğer bir deyişle ilk göz ağrılarını beğenmemesi, gergef işlercesine inşa ettikleri "yazar" kimliklerinin bir parçası olarak gö/ste/rmemesi, okuyucu ile paylaşmaktan kaçınması... Bu kaçınma, sakınıp saklama hali sadece Karasu'ya özgü değildir elbette. Pek çok edebiyatçının ilk dönem yaratıları, yaratıcılarının isteği ile hiç basılmamış, yahut "daha geç dönem" eserlerinden sonra değerlen/diril/miştir.

Burada yayıncı ya da araştırmacıların bazı eksikliklerinden de bahsetmek gerekir. Bugün, Bilge Karasu gibi edebiyat kanonunda yer alan azımsanmayacak sayıda yazarımızın eserlerine bile derli toplu ulaşılamamakta, külliyatlarının eksik parçaları halen tamamlanmayı beklemektedir. Tüm bu eksik metinlerse arşivlerde, tozlu ciltlerin içinde yeniden gün yüzüne çıkmayı, okuyucularına yeniden kavuşmayı arzulamaktadır. Ayrıca Türkiye'de kültürel değerlere sahip çıkma, arşivleme bilinci yeterince gelişmediği için, var olan arşiv materyallerinin gitgide yıprandığı da göz önüne alındığında, zaman daralmaktadır.

Ne mutlu ki Bilge Karasu'nun süreli yayınlarda kalan metinleri içerisinde bugüne dek kitaplaşmamış olanların bir kısmı bu kitapta bir araya getirilerek okuyucu ile yeniden buluşuyor.

Susanlar, Karasu'nun çoğunlukla ilk dönem çalışmalarını içerdiği için ayrı bir değer de taşıyor. Yazarın daha sonraki eserlerinde ele alacağı pek çok izleğin, pek çok biçimsel denemenin ortaya çıkışını, gelişimini bu kurmaca metinlerde takip ederken, kurmaca dışı eserleri sayesinde, okuduklarını, düşündüklerini, yazma eylemini nasıl sorunsallaştırdığını izleyebiliyoruz. Karasu'nun şiir denemeleriyse yazarın pek bilinmeyen bir yönünü ortaya koyuyor.

"Susanlar" başlığı altında yazarın dokuz öyküsü ile beş şiiri, "Yazar-Okurun Defteri" başlığı altında okuma notları, edebiyat, sanat yazıları bulunuyor. Karasu'nun otuz yıla yayılan bir süreçte verdiği röportajların bir kısmı da "Söyleşiler" başlığı altında projeye eklendi. Farklı yayınlarda ve tarihlerde çıkmış bu metinler bir araya getirilirken yazarın daha sonra netleştirdiği ve eserlerinde uyguladığı yazım ve noktalama kuralları uyarınca bazı düzeltmeler yapıldı.

Bu derlemeyi oluştururken Virgül'deki yazısı(3) ile bana ilham veren, yolumu aydınlatan Enis Batur'a, topladığım tüm metinleri okuyup projenin basılması için onay veren, Bilge Karasu'nun ölümünden sonra titizlikle hazırladığı iki ciltle –ki okuduğum ilk Karasu metni de bu ciltlerden biri olan Öteki Metinler'di– bana örnek olan Füsun Akatlı'ya teşekkür ederim. Onlar olmasalar bu kitap olmaz, en azından böyle olmazdı.

Kitapta yer alan bazı metinlerin üst başlığının "Susanlar" olması, kitabın adını da esinledi. Bu başlık, Bilge Karasu külliyatının bugüne dek dillenmemiş, yeterince paylaşılmamış, adeta unutulmuş tüm metinlerini imlemektedir aynı zamanda.

Son olarak, bu seçki içindeki metinlerle sınırlı olmayan Susanlar'ın, Bilge Karasu'dan kalan, Bilge Karasu'yu anlatan, Bilge Karasu'nun anlattığı tüm metinlerin, yakın bir gelecekte tamamen dillenmesi dileği ile...

Notlar


(1) 1964 yılında Güven Turan ve Halûk Aker'e verdiği röportajda 1950 yılında bir gazetede B.K. adıyla bir eleştiri yazısının çıktığından bahsediyorsa da bu yazıyı bulamadım. Yukarı
(2) Enis Batur, "Karasu'nun On İkinci Kitabı ve Ötesi", Virgül, sayı 39, Mart 2001. Yukarı
(3) Araştırma, toplama işine başladıktan sonra bulduğum bu yazı, beni çok mutlu etti. Hem bir yol haritası, hem de bir yürek, emek birliği sunuyordu Enis Batur yıllar öncesinden. Yukarı

 
 
 

Metis Yayıncılık Ltd. İpek Sokak No.5, 34433 Beyoğlu, İstanbul. Tel:212 2454696 Fax:212 2454519 e-posta:bilgi@metiskitap.com
© metiskitap.com 2004. Her hakkı saklıdır.