Bilgi
      
www.metiskitap
    
www.metisbooks
   
 
Logo
 
 
Genel Katalog (Header)
 
BUL
 
  
 
Genel Katalog - Açık
  
 
ISBN13 978-975-342-603-9
12.5x19.5 cm, 104 s.
Yazarın Metis Yayınları'ndaki
diğer kitapları
Mahmud ile Yezida, 1980
Osmanlıya dair Hikâyat, 1981
Taziye, 1982
Kum Saati, 1984
Son Istanbul, 1985
Sahtiyan, 1985
Cenk Hikâyeleri, 1986
Kırk Oda, 1987
Lal Masallar, 1989
Eski 45'likler, 1989
Yaz Sinemaları, 1989
Mırıldandıklarım, 1990
Yaz Geçer, 1992
Geyikler Lanetler, 1992
Yaz Geçer - Özel Basım, 1992
Oda, Poster ve Şeylerin Kederi, 1993
Omayra, 1993
Bir Garip Orhan Veli, 1993
Kaf Dağının Önü, 1994
Metal, 1994
Ressamın İkinci Sözleşmesi, 1996
Murathan ' 95, 1996
Li Rojhilatê Dilê Min / Kalbimin Doğusunda, 1996
Başkalarının Gecesi, 1997
Paranın Cinleri, 1997
Başkasının Hayatı, 1997
Dört Kişilik Bahçe, 1997
Mürekkep Balığı, 1997
Dağınık Yatak, 1997
Oyunlar İntiharlar Şarkılar, 1997
Metinler Kitabı, 1998
Üç Aynalı Kırk Oda, 1999
Doğduğum Yüzyıla Veda, 1999
Meskalin, 2000
13+1, 2000
Erkekler İçin Divan, 2001
Çocuklar ve Büyükleri, 2001
Soğuk Büfe, 2001
Yüksek Topuklar, 2002
7 Mühür, 2002
Timsah Sokak Şiirleri, 2003
Yazıhane, 2003
Yabancı Hayvanlar, 2003
Erkeklerin Hikâyeleri, 2004
Eteğimdeki Taşlar, 2004
Çador, 2004
Kadınlığın 21 Hikâyesi, 2004
Bir Kutu Daha, 2004
Beşpeşe, 2004
Elli Parça, 2005
Söz Vermiş Şarkılar, 2006
Büyümenin Türkçe Tarihi, 2007
Kullanılmış Biletler, 2007
Yedi Kapılı Kırk Oda, 2007
Dağ, 2007
Kadından Kentler, 2008
Bazı Yazlar Uzaktan Geçer, 2009
Hayat Atölyesi, 2009
Eldivenler, hikâyeler, 2009
İkinci Hayvan, 2010
Gelecek, 2010
227 Sayfa, 2010
Stüdyo Kayıtları, 2011
Kibrit Çöpleri, 2011
Şairin Romanı, 2011
Doğu Sarayı, 2012
Aşkın Cep Defteri, 2012
Bir Dersim Hikâyesi, 2012
Tuğla, 2012
Mutfak, 2013
189 Sayfa, 2014
Merhaba Asker, 2014
Kadınlar Arasında, 2014
İskambil Destesi, 2014
Mezopotamya Üçlemesi, 2014
Harita Metod Defteri, 2015
Güne Söylediklerim, 2015
Solak Defterler, 2016
küre, 2016
Aşk İçin Ne Yazdıysam, 2016
Dokuz Anahtarlı Kırk Oda , 2017
Edebiyat Seferleri İçin Vapur Tarifeleri, 2017
Tren Geçti, 2017
Bu kitabı arkadaşına tavsiye et
Bu yazıyı bir arkadaşınıza gönderin
Gönderilecek e-posta adresi 
 
Sizin e-posta adresiniz 
 
Bu kitap hakkında yazmak için
Kitap hakkındaki görüşlerinizi yazın
Başlık
 

Emre Koyuncuoğlu, “Okurun ve yönetmenin ‘kendi’ oyunu”, Vatan Kitap Eki, 15 Nisan 2007

Murathan Mungan’ın yeni oyunu Kâğıt Taş Kumaş, okunur okunmaz, “şimdiden çağdaş bir Türk tiyatrosu klasiği” olduğunu düşündürtüyor. Dili, yapısı ve özgünlüğüyle hayranlık uyandıran bir oyun metni. Toplumsal eleştirisi çok sağlam ve net, sanatsal düzeyi de bir o kadar güçlü olan; yerelden evrensele, evrenselden yerele seslenen bir tiyatro eseri Kâğıt Taş Kumaş. Bu yazı, oyunu okuduğumda bir tiyatrocu olarak hissettiğim yoğunluğun bir çeşit tarifini bulma çabası…

Mungan’ın diğer oyunlarında alışık olduğumuz dil ve kurgu yapısına ait birçok özelliğin bu oyunda da tadını alıyoruz. Ancak, Mungan bu oyununda diğerlerinden farklı olarak bir öykü ya da anlatıdan değil, nesnelerden yola çıkarak, onların çevresinde var ettiği kavramları, sembolleri, işaretleri, hikâyeleri, sesleri, ortak belleği, renkleri, hareketi, ritüeli, müziği ve yazara göre daha ne gerekiyorsa hepsini, bir durumun birçok gerçeğini ve kurgusunu yan yana, üst üste koyarak okuyucunun zihninde çok güçlü karşılaşmaların gerçekleşmesine neden oluyor. Aslında, bir tiyatrocu için oyunun karmaşık ve imgeye dayalı yapısı hem çok ürkütücü, hem de müthiş iç gıcıklayıcı . Bir yandan da oyun metni yönetmene çok büyük bir sorumluluk yüklüyor. Metin görselleşirken / sahnelenirken sonsuzca şekillenebilir kılınmış. Bu, yönetmene inanılmaz bir alan tanıyor. Ama bir yandan da inanılmaz bir imge zenginliğinin içinde, tutarlılık ve bütünsellik adına kendi alanının sınırlarını çok iyi çizmek anlamına geliyor.

Oyunda, “Doğuda hikâye gösterilmez, anlatılır,” deniyor ve Metin Anlatıcısı oyunun tüm görsel özelliklerini betimliyor. Ancak, betimlenen her sembol, işaret, yer, an, mekan ortak bir belleğin parçacıkları olmasına rağmen, bütün bunları tek bir resimde okurun kendisi bütünlüyor. Yazar hem bir Doğulu gibi anlatıyor, hem de bir Batılı gibi okuyucuyu / yönetmeni göstermeye yöneltiyor. Bunun dengesini de her okumada/sahnelemede ve her dönemde o zamana ve o yere, oranın seyircisi ve oynayanlarına göre kurmaya teşvik ediyor.

Görsel dil ile sözel dilin, birbiriyle “dansı” gibi, kendi alanlarını belirlemek ve bir denge oluşturmak için sürekli bir hareket/devinim halinde bulundukları oyun metninde, her şey, bir şeyin gölgesi. O “bir şeylerin gölgesi” de bazı gerçekler barındırıyor içinde. Metin, kavramsal sorgulamalarda, “geniş zaman” varoluşlarında, ya da Prometheus’un, “ekrandaki” koro tarafından sorgulanmasında ya da helikopter sesinde ve helikopterden inen askerlerin telaşlı koşuşturmalarının yarattığı uzamda, bize ait imgeyi çağrıştıran her türlü veriyle bizi somut olana geçiriveriyor.

Oyun metni aynı zamanda üç bölümlük bir anlatı özelliğinde. Yani diğer yazınsal türler, “bir kitap olarak” da zevkle okunabilir. Her okur kendi “oyununu” kendi hafızasındaki resimleri çağırarak, kendi oyununu –kendi hikâyesini– zihninde sahneleyip canlandırabilir. Okur kendi hikâyesini kurgularken kendi gerçeğinin gölgesinden koşabilir… Özetle, Kâğıt Taş Kumaş çok yönlü bir okumaya çok açık. Aynen çok yönlü sahnelemeye çok açık olduğu gibi.

Mungan, o çok katmanlı dilinin zenginliğini ve cömertliğini istediği kurgu/gerçek ilişkisini yaratırken soyut anlatımı olabildiğince geniş kullanıyor. Somut gerçeklikte ise alabildiğine geniş bir politik tavır ve söylem oluşturup, bu ikisini aynı anda (aynı zamanda), aynı mekanda ve aynı boşlukta var ediyor.

Yazar okurunu/yönetmeni oluşturduğu kurgudan ve ortaya çıkan gerçekten sorumlu kılıyor. Sorumlu olduğuna da sahip çıkmasını sağlıyor.

Oyun metninde yer alan koreografik tanımlamalar, sahne tasarımı için önerilen bir nevi “enstellasyon”lar, metnin içinde yer alan “şarkı” sözleri yine her okuru/sahne sanatçısını farklı disiplinlerin alanlarında yaratıcı düşünceye teşvik eden dinamikler arasında.

 
 
 

Metis Yayıncılık Ltd. İpek Sokak No.5, 34433 Beyoğlu, İstanbul. Tel:212 2454696 Fax:212 2454519 e-posta:bilgi@metiskitap.com
© metiskitap.com 2004. Her hakkı saklıdır.